Spelen met speelklei: voordelen + 10 leuke spelideeën

Kneden, rollen, platdrukken, prikken, bouwen en weer helemaal opnieuw beginnen. Met een bolletje speelklei kan eigenlijk alles.

Het ene moment wordt de klei een taart met kaarsjes, even later een slang, een ijsje of het eten voor een paar speelgoeddiertjes. En juist dát maakt speelklei zo'n fijn materiaal om mee te spelen: er ligt niet vooraf vast wat het moet worden.

Kinderen kunnen voelen, proberen, bedenken, veranderen en hun eigen spel maken. Ondertussen zijn die kleine handjes volop bezig.

In onze eerdere blog Alles over onze speelklei lees je waar de speelklei van Piece of Play van wordt gemaakt, hoe je het bewaart en wat je kunt doen wanneer de klei wat droger is geworden. In deze blog kijken we vooral naar het spelen zelf. Waarom is spelen met speelklei zo waardevol en – minstens zo belangrijk – wat kun je er allemaal mee doen?

 

 

Waarom is spelen met speelklei goed voor kinderen?

Het fijne aan speelklei is dat leren en spelen haast vanzelf door elkaar lopen. Je hoeft er geen ingewikkelde activiteit van te maken. Alleen het kneden, rollen en ontdekken biedt al allerlei mogelijkheden.

 

1. Kleine handen zijn volop aan het werk

Een balletje rollen. Met een vingertopje een gaatje maken. Een stuk klei platdrukken. Kleine stukjes lostrekken en weer aan elkaar plakken.

Bij spelen met klei gebruiken kinderen voortdurend hun handen en vingers. Daarmee oefenen ze hun fijne motoriek en de spieren in hun handen. Ook gereedschappen zoals vormpjes en stempels nodigen uit tot steeds andere bewegingen.

En het mooie is: voor een kind voelt dat natuurlijk helemaal niet als oefenen. Die is gewoon heel druk bezig om precies het juiste taartje te maken.

 

2. Er is alle ruimte voor fantasie

Speelklei heeft geen vaste bestemming.

Een geel bolletje kan een zon zijn, maar net zo goed een citroen, kuikentje of bolletje ijs. Kinderen bepalen zelf wat ze maken en kunnen hun idee onderweg steeds veranderen.

Dat open karakter geeft veel ruimte aan fantasie en creativiteit. Tijdens fantasiespel kunnen kinderen bovendien betekenis geven aan wat ze maken: een vorm van klei wordt ineens eten in een restaurant, een verjaardagstaart of een dier uit een zelfbedachte wereld.

Er is dus ook geen goed of fout eindresultaat. Een krokodil met zes poten? Prima. Een paarse pizza met bloemen? Waarom niet?

 

3. Voelen en ontdekken

Zacht, stevig, glad, plat, dik, dun…

Speelklei nodigt uit om met de handen te ontdekken. Wat gebeurt er wanneer je hard duwt? Kun je een héél lange sliert rollen? Welke afdruk laat een schelp achter? En kun je twee kleuren met elkaar mengen?

Door materialen zelf te voelen en ermee te experimenteren doen kinderen spelenderwijs nieuwe ervaringen op. Speelklei wordt dan niet alleen iets om iets moois van te maken, maar vooral materiaal om mee te onderzoeken.

 

4. Spelen met taal en begrippen

Samen spelen met klei geeft ook volop aanleiding om te praten.

“Mijn slang is langer.”

“Ik heb drie aardbeien gemaakt.”

“Deze moet bovenop.”

“De dinosaurus heeft eten nodig.”

Je kunt woorden als groot, klein, dik, dun, onder, boven, naast, meer en minder heel natuurlijk tijdens het spel gebruiken. Met oudere kinderen kun je ook letters, cijfers, vormen of patronen maken. Speelklei wordt in educatieve speelomgevingen dan ook gebruikt om spelenderwijs met onder andere taal- en rekenbegrippen bezig te zijn.

Je hoeft hier overigens geen lesje van te maken. Door mee te praten over wat je kind aan het doen is, ontstaan veel van deze momenten vanzelf.

 

10 eenvoudige spelideeën met speelklei

En dan het leukste gedeelte: spelen!

Je hebt echt niet iedere keer een compleet uitgewerkt thema nodig. Een pot speelklei en een paar materialen die je waarschijnlijk al in huis hebt, kunnen genoeg zijn.

 

1. Open een ijssalon

Rol bolletjes klei als ijs, maak hoorntjes of bakjes en versier de ijsjes met kleine onderdelen.

Wie wil er aardbeienijs? En hoeveel bolletjes mogen het zijn?

Met een schepje, bakjes en eventueel een paar speelfiguurtjes ontstaat al snel een complete ijssalon.

 

2. Bak de mooiste verjaardagstaart

Maak een grote taart van klei en versier hem vervolgens.

Denk aan kleibolletjes, figuurtjes, confetti-vormpjes of andere kleine accessoires. Kaarsjes erbij en het feest kan beginnen.

Extra leuk: maak een taart voor een knuffel, pop of speelgoeddiertje en vier samen zijn verjaardag.

 

3. Maak afdrukken

Pak eens verschillende voorwerpen en kijk welke afdruk ze achterlaten.

Denk bijvoorbeeld aan:

• schelpen;
• blaadjes;
• DUPLO of andere bouwstenen;
• speelgoeddiertjes;
• een vork;
• een dopje;
• stempels of kleigereedschap.

Rol de klei eerst plat en druk de materialen erin.

Welke afdruk herken je meteen? En welke ziet er heel anders uit dan verwacht?

 

4. Maak eten voor de dieren

Zet een paar speelgoeddiertjes bij de klei en laat je kind bedenken wat ze eten.

Rol worteltjes voor het konijn, appels voor het paard of misschien een gigantische fantasietaart voor de dinosaurus.

Met een paar losse speelfiguurtjes krijgt dezelfde klei ineens een compleet nieuwe rol.

 

5. Zoek de schat

Verstop een paar geschikte kleine voorwerpen gedeeltelijk in een grote bol klei en laat je kind ze ontdekken.

Knijpen, trekken, peuteren en zoeken: waar zit de volgende schat?

Let bij het gebruik van kleine onderdelen altijd op de leeftijd van je kind en speel onder toezicht.

 

6. Maak letters en cijfers

Voor kinderen die interesse krijgen in letters en cijfers kun je slierten klei rollen en daar vormen van maken.

Begin bijvoorbeeld met de eerste letter van de naam van je kind. Of maak samen de cijfers 1, 2 en 3 en leg er het juiste aantal kleibolletjes naast.

Houd het speels: niets hoeft perfect na te worden gemaakt.

 

7. Bouw een kleine wereld

Combineer speelklei met kleine dieren, voertuigen, bomen of andere speelfiguren.

De klei kan van alles worden:

een vijver voor de eenden, een berg voor dinosaurussen, stenen op een bouwplaats of eten in een dierenverblijf.

Je hoeft het verhaal vooraf niet te bedenken. Zet een paar materialen klaar en kijk wat er ontstaat.

 

8. Maak patronen

Maak een rij kleibolletjes en wissel bijvoorbeeld twee kleuren of vormen af.

Rondje – ster – rondje – ster…

Kan je kind het patroon afmaken?

Of maak samen een heel nieuw patroon. Een eenvoudige manier om tijdens het spelen bezig te zijn met vormen, volgordes en verschillen.

 

9. Knippen in klei

Rol een paar dikke slierten klei en gebruik een kinderschaar om ze in stukjes te knippen.

Omdat klei anders reageert dan papier is het een leuke manier om te experimenteren met de beweging van een schaar.

 

10. Geef alleen een kleine uitnodiging tot spel

Soms hoef je eigenlijk helemaal geen opdracht te bedenken.

Leg bijvoorbeeld klaar:

• een kleur speelklei;
• een roller;
• een paar vormpjes;
• twee of drie speelfiguren.

En laat het daarbij.

Misschien wordt het een bakkerij. Misschien een dierentuin. Misschien worden alle materialen na vijf minuten volledig anders gebruikt dan jij had bedacht.

Dat is juist de bedoeling.

 

Een spelidee hoeft niet perfect voorbereid te zijn

Op social media zie je de mooiste speelbakken en volledig uitgewerkte thema's voorbij komen. Heel inspirerend, maar je hoeft echt niet iedere keer zo'n uitgebreid speelmoment klaar te zetten.

Juist materialen die op verschillende manieren gebruikt kunnen worden, kun je steeds opnieuw aanbieden. Vandaag combineer je de speelklei met dieren, morgen met ijsvormpjes en een andere keer alleen met een roller en wat stempels.

Een kleine verandering kan al genoeg zijn om opnieuw nieuwsgierigheid uit te lokken.

En als je kind iedere keer weer exact hetzelfde ijsje wil maken? Ook helemaal goed. Kinderen hoeven niet voortdurend iets nieuws te bedenken om fijn te kunnen spelen.

 

 

Meespelen of zelf laten ontdekken?

Allebei kan.

Soms is het leuk om naast je kind te gaan zitten en zelf iets te maken. Je kunt benoemen wat je doet of vragen stellen zoals:

“Wat zou dit kunnen worden?”

“Voor wie maak je dat?”

“Hoe kunnen we deze nog groter maken?”

Probeer niet te snel voor te doen hoe iets ‘hoort’. Wanneer een kind zelf oplossingen bedenkt en bepaalt waar het spel naartoe gaat, blijft er juist veel ruimte voor creativiteit en fantasiespel.

Op andere momenten kun je alleen de materialen klaarzetten en je kind zelf laten ontdekken.

Volg vooral wat op dat moment werkt.

 

Klaar om te kneden?

Speelklei is zo'n fijn basismateriaal dat steeds opnieuw iets anders kan worden. Van even lekker kneden aan tafel tot een complete fantasiewereld waarin dieren gevoerd moeten worden, taarten worden gebakken en de gekste ijsjes worden verkocht.

En daar zijn vaak verrassend weinig spullen voor nodig.

 

Wil je zelf aan de slag? Bekijk onze natuurlijke speelklei en combineer dit met speelfiguren, gereedschap of een themaset om steeds weer een ander speelmoment te creëren. Piece of Play biedt de speelklei in verschillende kleuren aan en combineert deze ook met thematische spelmaterialen.

Meer weten over de ingrediënten, het bewaren van de klei of wat je doet als ze wat droger wordt? Lees dan ook Alles over onze speelklei.